భాషా సేవకుడు, ఆయన రచనల పరిచయం

తిరుమల రామచంద్ర గారి గురించి, ఆయన రచన (ఆత్మకథ) "హంపీ నుంచీ హరప్పా దాకా" గురించి దాదాపు తెలుగు సాహితీ అభిమానులందరికీ పరిచయమే. ఆయన రాసిన మరి కొన్ని పుస్తకాల మీద ఓ చిన్ని పరిచయం.

౧. సాహితీ సుగతుని స్వగతం : రామచంద్ర గారు, చాలా చిన్న వయసులోనే భారతి పత్రిక కు వ్యాసాలు రాసే వారట. అప్పట్లో భారతి పత్రికలో వ్యాసం పడ్డం అంటే, అదో గొప్ప గౌరవమట. ఆ వ్యాసాల సంకలనం ఈ పుస్తకం. ఇందులో కొన్ని అద్భుతమైన వ్యాసాలు.

ఆంధ్రచ్చందో విశేషములు : "ఎసగు , ఒసగు" అన్న పదాల చర్చకు సంబంధించి శ్రీ వజ్ఘల చిన సీతారామశాస్త్రి గారి వాదనను ఆక్షేపిస్తూ వ్రాసినది. ఈ వ్యాసం చదివిన పండితుడొకాయన ప్రభాకర శాస్త్రి గారి వద్ద ప్రస్తావిస్తూ, భారతి లో ఎవరో గొప్ప వ్యాసం రాసేరని అన్నాట్ట. శాస్త్రి గారు పక్కనున్న రామచంద్ర గారిని చూపించేరట. ఆ పండితుడు విస్తుపోయి, "ఎవరో శాలువా పండితుడనుకున్నాను. ఈ కుర్ర వాడా?" అని మెచ్చుకున్నారుట. ఈ ప్రస్తావన "హంపీ నుండీ..." లో ఉన్నది.

నువ్వులు కొట్టిన ఇడి నూటిడి : నన్నెచోడుడి కుమారసంభవం పరిష్కరిస్తూ, వేదం వెంకటరాయ శాస్త్రి గారు ఓ చోట, "నూటిడి" అన్న భక్ష్య విశేషాన్ని, "నూబిడి (నువ్వు + పిడి -> పిడికిలి మేర నువ్వులు)" గా పేర్కొంటే, రామచంద్ర గారు, "నూటిడి" పదాన్ని అన్నమయ్య కీర్తనలోనూ, శ్రీనాథుని హరవిలాసం లోనూ వాడినట్టు ఋజువు చేశారు. ఇదో అత్యద్భుతమైన వ్యాసం.

బుద్ధుడికి ముందే ఉన్న ధూమపానం : ధూమపానం పైని వివరణ. ఇంకా ఇందులో ఆఫ్రికా కాల్పనిక సాహిత్యం, అనువాద సమస్యలు వంటి అద్భుతమైన వ్యాసాలున్నాయి. సాహితీ ప్రేమికులు మరువకూడని అద్భుతమైన పుస్తకం ఇది. విశాలాంధ్ర ప్రచురణ. ఇప్పుడు దొరకం లేదు!

౨.మనలిపి - పుట్టుపూర్వోత్తరాలు : లిపి పైన తెలుగులో కానీ, మరే భాషలో కానీ ఇంత సాధికారికమైన, సమగ్రమైన గ్రంథం వెలువడలేదు అంటే అతిశయోక్తి కాదు. రామచంద్ర గారు ప్రాకృతం పరిష్కరింపబడి, సంస్కృతం గా మారిందని, సంస్కృత, ప్రాకృతాల మధ్య జన్య జనక సంబంధం లేదని ఎన్నో ఋజువులు (ఆచార్య హేమచంద్రుడు, గాథా సప్తశతి వగైరా) చూపించారు. ఈ రచనలో పాళీ నుండీ సాగిన లిపి ప్రస్థానం ప్రస్తుత తెలుగు లిపి పరిణామం వరకు ఎంతో అద్భుతంగా వివరించబడింది. లిపి గురించి తెలుసుకోవాలన్న వారు ఈ గ్రంథం చదవకపోతే, వారి ఆసక్తి, అనురక్తి, అసమగ్రం అని చెప్పడానికి సందేహించనక్కరలేదు. ఇంకో గొప్ప విషయం. ఈ రచన వ్యవహార భాషలో సాగటం. ఇలాంటి గ్రంథం వ్యవహార భాషలో అదీ అప్పటి కాలంలో రాయడం ఓ నేర్పు.ఇదీ విశాలాంధ్ర ప్రచురణే.

౩. మనవి మాటలు : ఇదో చక్కని వ్యాస సంకలనం. ఇందులో కేరళ వారి "ఓణం" గురించీ, మాఘుని జ్యోటిశ్శాస్త్ర పాండిత్యం మీద, వినాయక చవితి మీద చక్కటి వ్యాసాలు.

౪. అహం భో అభివాదయే : రామచంద్ర గారు ఆంధ్ర ప్రభ లో పని చేస్తున్నప్పుడు, ఎందరో ప్రముఖులను ముఖాముఖి జరిపారు, మరెందరి మీదో అద్భుతమైన వ్యాసాలు రాసారు. అప్పటి ప్రముఖుల మీద రాసిన వ్యాస సంకలనం ఇది. విశ్వకవి రవీంద్రుడు, ఎమ్ ఎస్ సుబ్బలక్ష్మి, దాలిపర్తి పిచ్చిహరి, విస్సా అప్పారావు గారు, చిలుకూరి నారయణ రావు గారు..ఇలా ఎందరో గొప్ప వ్యక్తుల గురించి ఈ పుస్తకం మనకు పరిచయం చేస్తుంది.

౫. ప్రాకృత వాఙ్ఞ్మయంలో రామకథ : పైన ఇందాక చెప్పినట్టుగా, ప్రాకృతం అన్నది జనపదాల్లో వాడుకలో ఉన్న భాష కాగా, సంస్కృతం సంస్కరింపబడి, సమాజంలో ఉన్నత వర్గాల ఆదరణకు నోచుకున్న భాష. పల్లె సీమల్లో ఉన్న జీవన రామణీయత, వారి గాథలు మొట్టమొదట సంకలనం చేసిన సహృదయుడు హాలుడు. ఆ గాథలు గాథాసప్తశతి గా పొందుపరుచబడ్డాయి. ఈ పుస్తకంలో కొన్నివ్యాసాలు : వజ్జాలగ్గంలో తెలుగు పదాలు, ప్రాకృత ప్రకృతి (ఇది చాలా అద్భుతమైన వ్యాసం), వివిధ ప్రాకృత కవులు, బౌద్ధ రచనలు మొదలైనవి. ఇది ఓ అందమైన పుస్తకం.

౬. నుడి-నానుడి : మహీధర నళినీ మోహన్ గారి ఓ చిట్టి రచన, పిడుగుదేవర కథ. ఇందులో పిడుగు గురించి చాలా విషయాలు చెప్పారాయన. అందులో ఓ చోట తెలుగు పదాలు ఎలా మొదలయ్యాయి అని ఆసక్తి ఉన్న వారికి నుడి - నానుడి పుస్తకం సూచించారు. ఇదో శీర్షిక, ఆంధ్రజ్యోతి వారపత్రికలో. ఈ పాకెట్ సైజు పుస్తకం లో అనేక తెలుగు పదాలకు మూలాలు వెతికారాయన. ఇది కేవలం వ్యాసం రాస్తున్నట్టుగా, మధ్యమధ్యలో పిట్టకథలు చెబుతూ, కావ్యాల్లో ఉదాహరణలు పేర్కొంటూ, అందంగా సాగుతుంది. తెలుగు భాషా ప్రియులకు ఇదో ఆవకాయ. ఇందులో పేర్కొన్న కొన్ని పదాలు :గోంగూర, మిరపకాయ,నాచకమ్మ, చారు, సేపు వగైరా వగైరా...

౭. లలిత విస్తరం : ఇది బుద్ధ మహానుభావుని జీవితం. బౌద్ధపురాణం. దీన్ని, ఈయన, బులుసు వెంకటరమణయ్య గారు తెనిగించారు. ఈ పుస్తకం నేను చదవలేదు. ఈ మధ్య ఆనంద బుద్ధ విహార ట్ర్సస్ట్, సికందరాబాద్ వారు ఈ పుస్తకాన్ని ప్రచురించినట్టు చూసానెక్కడో.

౮. ఇంకా తెలుగు పత్రిక సాహిత్య సేవ, మరపురాని మనీషులు ఇలాంటి ప్రచురణలు ఈ మధ్య విశాలాంధ్ర వారు మళ్ళీ పునర్ముద్రించలేదు.

***********************************

ప్రాక్సీ తో నా ప్రయోగాలు!

భగవంతునికీ భక్తునికీ అనుసంధానించడానికి అంబికా దర్బారు బత్తి లా, ఆఫీసులో మీకూ (మీ విహరిణికీ) బ్లాక్ చేయబడ్డ సైట్లనూ చూడ్డానికి నేను ప్రయత్నించిన విధానాలు కొన్ని ఇక్కడ. మీరు నాలాంటి బాధితులే అయితే, ఈ ప్రయత్నాలు ఉపయోగపడతాయేమో ప్రయత్నించండి.

డిస్క్లైమర్ : ఇవి నేను ఎప్పుడో యూత్ లో ప్రయత్నించిన అస్త్రాలు. ఇప్పుడు పని చేయకపోతే నన్ను బూతులు తిట్టుకోవద్దు.

ముందుగా నల్లమోతు శ్రీధర్ గారి ఈ టపా చూడండి.

నా ప్రయత్నాలు.

1. మీ కంపనీ ప్రాక్సీ సర్వరు యూనిక్స్ (లైనక్స్) సర్వరా? అందులో మీకు అకవుంట్ ఉందా? అలా అయితే ఇది ప్రయత్నించండి. ముందుగా winaxe అనే ఈ ఉపకరణాన్ని దింపుకోండి. ఇదో x-సర్వర్. అంటే, మీ సర్వరు లో ఉన్న x windows ను మీ windows లో తెచ్చుకోడానికి ఉపయోగపడే మంచి ఉపకరణం. అంటే, మీరు కేవలం telnet ద్వారా మీ సర్వర్ కు లాగిన్ అయి, నల్లగా ఓ తారు డబ్బాను తెరుచుకుని, అందులో మీరు చేయవలసిన యూనిక్స్ పనులు చేసుకోకుండా, మీ windows PC లోనే, ఓ లైనక్స్ ఎక్స్ విండోస్ ను రన్ చేయాలనుకోండి. ఈ ఉపకరణం ఉపయోగపడుతుంది.

ఉపయోగించే విధానం : దింపుకుని, సంస్థాపించుకున్న ఆ ఉపకరణాన్ని, రన్ చేయండి. ఇప్పుడు మీ లైనక్స్ సర్వర్ లో టెల్ నెట్ ద్వారా ప్రవేశించి, షెల్ ప్రామ్ట్ దగ్గర ఇలా టైపించండి.

$export display=xx.xx.xx.xx:0 (xx.xx.xx.xx ఉన్నచోట మీ pc ఐ పీ అడ్రసు).
$netscape (లేదా విహరిణి నామం) లేదూ $gnome-session అని టైపిస్తే, మొత్తం అక్కడి డస్క్ట్ టాప్ మీ pc లో లభ్యం.

ఇప్పుడు మీ pc లో మీ లైనక్స్ సర్వర్ కు సంబంధించిన విహరిణి తయారు! మామూలుగా సర్వరులో సైట్లు బ్లాక్ చేసి ఉండరు కాబట్టి, అక్కడ మీరు చూడాలనుకున్న(బ్లాక్ అయిన) సైట్లు చూసుకోవచ్చు.

2. మల్టీ ప్రాక్సీ : కొన్ని పెద్ద పెద్ద కంపనీల్లో ఒక్క సర్వరు కాక, లోడ్ బాలన్స్ అవడానికని ఒకటి కంటే ఎక్కువ సర్వర్లను వాడటం కద్దు. మీ కంపనీ లోనూ అలాంటి పరిస్థితి ఉన్నట్లయితే, మల్టీ ప్రాక్సీ అన్న ఉపకరణాన్ని గూగిలించి పట్టండి. ఇలాంటివి చాలా ఉన్నాయ్. (మల్టీ ప్రాక్సీ అనబడే పేరు తోనే ఓ ఉపకరణం ఉన్నది.అయితే, నేను దాన్ని వాడి ఎన్నో ఏళ్ళు గడిచాయ్.ఇప్పుడు దాని పరిస్థితి ఏమిటో తెలీదు.) ఆ ఉపకరణం దింపుకుని సంస్థాపించండి. అది, డొబర్ మాన్ కుక్కలాగా మీ కంపనీ సర్వర్ లన్నిటినీ వాసన పసికట్టి ఓ లిస్ట్ తయారు చేస్తుంది. ఆ తర్వాత మీరు చూడాలనుకున్న సైట్ మీ కంపనీలో ఏ ప్రాక్సీ లో తెరుచుకునే వీలుందో, దాన్ని వెతికి, తద్వారా మీ ఆర్తి ని తీరుస్తుంది. ఇంకో సౌలభ్యం ఏమిటంటే, ఇందులో మీ pc ఐ పీ అడ్రసు ను మాస్క్ చేసుకోవచ్చు. అంటే, మీరు మీ pc కి మీ బాసు పేరో, మీకు నచ్చనోడి పేరో ఈ ఉపకరణం ద్వారా తగిలించి, వాడు బ్రవుస్ చేస్తున్నట్టూ, మీరు చాలా sincere గా పని చేసుకుంటున్నట్టు డ్రామాలాడవచ్చు. మంచి ఉపకరణం. ఇంకా చాలా ఉపయోగాలు ఉన్నాయ్ దీనిలో.

3. ఇంకో చిన్న అవుడియా. మీకు కొన్ని పాక్సీ లు తెలుసు http://www.vtunnel.com/, http://www.kproxy.com/ వంటివి.

అయితే ఇవి మీ ఆఫీసులో తెరుచుకోవు! ఇప్పుడో పని చేయండి. ఆ ప్రాక్సీ ల ఐ పీ అడ్రస్ (పింగ్ చేసి) కనుక్కోండి. డాస్ డబ్బా ఒకటి తెరిచి, అందులో ping http://www.kproxy.com/ అని టైప్ చేస్తే తెలిసిపోతుంది.ఇప్పుడు విహరిణి నావిగేషన్ బార్ లో ఈ ఐ పీ అడ్రస్ టైపు చేయండి. ఇది చాలా వరకు పని చేస్తుంది.

4. ఇది చాలా మందికి తెలిసిందే...చాట్ చేసుకోడానికి మీకు అవకాశం లేకపోతే, మీబో ను ఉపయోగించండి. ఇలాంటిదే మరోటి ఉండాలి, సబీర్ భాటియా ది. పేరు మరిచాను.

***************************

ఇవి కాక ఇంకా ఏమన్నా పద్ధతులు తెలుస్తే, దయచేసి నాకు తెలపండి. :-)